Management

Outsourcing
sustainability, duurzaamheid

Duurzaam sourcen is onvermijdelijk

Wees lastige vragen van klanten en investeerders voor

Kamaoa Wind Farm © www.freeimages.co.uk,  Dreamstime
7 september 2016

Wees lastige vragen van klanten en investeerders voor

Voor de organisatie als geheel vastgestelde duurzaamheidsdoelen werken zelden door in het IT-beleid, laat staan in de IT-sourcingpraktijk. De stakeholders vinden dat kennelijk acceptabel. Maar hoe lang nog? En hoe kun je nu anticiperen op de vroeg of laat te verwachten eis van duurzame IT-sourcing? We vroegen het Sijmen Vrolijk, die bij adviesbureau Quint Wellington Redwood een van de specialisten is op het gebied van 'sustainable sourcing'.

Steeds meer directies beseffen dat het met de mens en de planeet niet goed afloopt als organisaties blijven wegkijken van de maatschappelijke, ecologische en geopolitieke impact van hun zakelijk handelen. Daarom verwijzen strategische plannen en mission statements behalve naar de gebruikelijke zakelijke doelen, steeds vaker ook naar de ‘triple bottom line’: people, planet, profit.
De praktische uitwerking daarvan verschilt van bedrijf tot bedrijf. Maar volgens Sijmen Vrolijk zijn er steeds meer organisaties die wel werk willen maken van duurzaamheid. Door zichzelf harde doelen op te leggen, bijvoorbeeld wat de CO2-footprint betreft of het scheppen van opleidingsplekken en werkgelegenheid voor kansarme groepen. Bijna altijd is het de business die dat op de agenda zet.

Stel de juiste vragen

Duurzaam sourcen van IT is op termijn onontkoombaar. Maar hoe pak je dat aan? Volgens Sijmen Vrolijk begint sustainable sourcing met het stellen van vragen. Aan je zelf, aan je organisatie en uiteindelijk aan je leveranciers. Morgen op deze site een aantal kritische vragen waar  sourcingopdrachtgevers en hun IT-leveranciers een antwoord zouden moeten hebben.

Tegenstrijdig

Dat ook IT zelf duurzaam zou moeten opereren, wordt vaak nog vergeten. “Vreemd, als je bedenkt dat het inmiddels een geaccepteerd beginsel is dat IT-doelen een afgeleide moeten zijn van bedrijfsdoelen. Je bent bijvoorbeeld weken in de weer je ERP zodanig te tweaken dat je er naast de financiën ook de CO2-footprint van de diverse bedrijfsactiviteiten mee kunt monitoren. Dan is het toch wel tegenstrijdig om die ERP-applicatie en z’n data vervolgens te hosten bij een datacenter dat z’n schouders ophaalt over de energie-efficiëntie en z’n afgedankte servers meegeeft aan iemand die ze discreet op een stortplaats in Afrika doet belanden”, zegt Sijmen Vrolijk. Vrolijk is sourcing consultant bij het IT-adviesbedrijf Quint Wellington Redwood. Twee jaar geleden liet hij zich aansteken door een collega die zich existentiële vragen begon te stellen over het waarom van z’n werk. “Als Quint zelf een maatschappelijk verantwoorde onderneming wil zijn, kunnen we dan onverschillig staan tegenover over het feit dat we klanten helpen om hun IT alleen maar zo goed en goedkoop mogelijk in te kopen? Moeten we ze niet op z’n minst ook wijzen op de mogelijkheid om duurzaamheidseisen op te nemen in hun informatie- en offerteaanvragen?” Vrolijk wachtte het antwoord niet af en vulde zijn MBA-afstudeerproject in met een onderzoek naar de wijze waarop overwegingen rond duurzaamheid en maatschappelijke verantwoordelijkheid doorwerken in beslissingen.

Afschuiven

Met de bevindingen van zijn onderzoek in de hand overtuigde Vrolijk binnen Quint voldoende collega’s ervan dat duurzaamheid voortaan in sourcing­adviezen aan klanten dient te worden meegenomen als één van de aspecten die om keuzes vragen. Welk relatief gewicht in de uiteindelijke besluitvorming aan duurzaamheid wordt toegekend, is uiteraard aan de klant zelf. “Meestal zien we dat aanvankelijk enthousiast wordt gereageerd en gediscussieerd over duurzaam sourcen, maar dat bij de uiteindelijke gunning de opdracht toch als vanouds gaat naar de beste of de goedkoopste partij”, vertelt Vrolijk. Hij zegt het zonder een spoor van frustratie. “Vroeg of laat breekt het inzicht door dat geen eisen stellen aan de duurzaamheid van ingekochte IT, betekent dat je je maatschappelijke en ecologische verantwoordelijkheid afschuift.” Dat is een gang van zaken waarvoor straks geen directie zich nog wil moeten verantwoorden. Diverse modeketens ervoeren inmiddels dat doorschuiven van sociale verantwoordelijkheid een niet te pardonneren tactiek is. Ook Apple kan daarvan meepraten, sinds de commotie rond de werkomstandigheden in Chinese fabrieken waar de iPhones worden geproduceerd.

Werkelijke kosten

De werkelijkheid van dit moment is dat de meeste van de genoemde zaken niet als vanzelfsprekend bij alle dienstenleveranciers tiptop in orde zijn. Dat komt doordat technisch adequate resources verkrijgbaar zijn tegen een fractie van de kosten die gemaakt zouden worden als diezelfde resources ook duurzaam hadden moeten zijn. “Dat verschil tussen de gefactureerde kosten en de werkelijke kosten is in feite een onbetaalde rekening voor schade aan het ecosysteem of aan de maatschappelijke cohesie”, stelt Vrolijk.
In veel gevallen zullen de kosten van volstrekte duurzaamheid (zo dat al bestaat) in het huidige paradigma van concurrentie en lineaire groei niet te rechtvaardigen zijn, geeft Vrolijk toe. “In die gevallen is de vraag dus niet zo zeer wat duurzaamheid kost, maar veel meer wat bedrijven eraan besteden willen. Als een bepaald percentage van het IT-budget voor duurzaamheid wordt geoormerkt, kan vervolgens worden gekeken welke leveranciers zich binnen die meerprijs het meest inzetten voor het milieu of voor verbetering van de maatschappelijke verhoudingen. De op dit moment meest gehanteerde benadering is te kijken welke aanbieders voldoende scoren op inhoud, prijs en kwaliteit en vervolgens te gunnen aan de partij die er op duurzaamheid het beste uitkomt.”

Achteraf

Zijn de partijen die op een meerderheid van deze duurzaamheidseisen hoog scoren nu gemiddeld duurder dan dienstverleners die kennelijk alleen op maximale IT-waarde voor een minimale gefactureerde prijs sturen? Vrolijk: “Nee, feitelijk niet. Dat een traditioneel opererende bedrijf aan de klant lagere tarieven berekent, komt vrijwel zeker doordat dat een groter deel van de werkelijke kosten die hij veroorzaakt, ergens anders neerslaat. Bijvoorbeeld in de vorm van schade aan het ecosysteem of schade aan de belangen van achtergestelde groepen. Het probleem van die verborgen en op de gemeenschap afgewentelde ‘werkelijke’ kosten is dat het achteraf repareren van de schade veel duurder is dan voorkomen. In die zin is duurzaam sourcen maatschappelijk gezien stukken voordeliger dan niet-duurzaam sourcen.”

Morgen aflevering 2:  Hoe selecteer je een duurzame IT-partner?

Lees meer over
Zie ook Management op AG Connect Intelligence
Reactie toevoegen