Innovatie & Strategie

Procesmanagement
vernieuwen

Verbeteren is geen vernieuwen

Omgekeerde van ‘slecht’ is niet ‘goed’

teamwork © CC0 Public Domain geralt
1 mei 2017

Verbeteren zit in het DNA van organisaties: processen worden gestroomlijnd, systemen worden uitgewied, LEAN ligt op eenieders tong, benchmarks met vergelijkbare maar net iets beter functionerende organisaties gelden als referentiepunt, et cetera.

Wat niet goed werkt, moet verbeterd worden. Alleen: het omgekeerde van ‘slecht’ is niet ‘goed’, maar ‘niet slecht’; wie van het onvolmaakte bestaande vertrekt, komt vrijwel zeker niet tot iets echt nieuws. Einstein wist het al: “We can't solve problems by using the same kind of thinking we used when we created them”.

Voor vernieuwen is veel meer nodig, ook dat begreep Einstein: "Imagination is more important than knowledge. For knowledge is limited to all we know and understand, while imagination embraces the entire world”. Vernieuwen vereist het verbeelden van een nieuwe, nog onbekende werkelijkheid en er vervolgens consequent naar handelen. Niet langer ‘planning’ maar ‘preparing’, niet langer controleren maar leren staan hierbij voorop. Vernieuwen gedijt bij (ingekaderde) vrijheid.

Organisaties beseffen de noodzaak tot vernieuwing, maar het schaarse budget dat ervoor wordt vrijgemaakt sneuvelt te vaak bij de eerstvolgende bezuinigingsronde. Ik ken (te) veel organisaties waar verbetering vervolgens via een semantische verschuiving tot vernieuwing wordt gepromoveerd, maar het niet is. De basis op orde brengen, een veelgehoorde kreet bij verbeteren, is nuttig voor de continuïteit, maar staat doorgaans vernieuwing in de weg. Verbeteren impliceert standaardisering, integratie en voorspelbaarheid, maar te veel van dit alles beperkt de ruimte voor exploreren, improviseren en experimenteren en bijgevolg voor vernieuwend leren.  

Juist in dit spanningsveld wacht een mooie, bijkans edele taak voor de strategisch opererende informatieprofessional: de organisatie behoeden voor de valkuil van te veel dan wel uitsluitend reactief achteromkijken. In de Bijbel veranderde de vrouw van Lot in een zoutzuil toen ze dat deed. Dat willen wij onze organisaties toch niet aandoen?

Reactie toevoegen
5
Reacties
Anoniem 12 mei 2017 10:23

Dag Rik,
Uitstekend verwoord! Erg herkenbaar. Als begeleider van digitale transformaties bij voornamelijk overheden ervaar ik dit dagelijks. Mijn inziens komt "verbeteren" maar al te vaak neer op "aanmodderen op verouderde systemen die inmiddels niet meer voldoen". Mede ingegeven doordat IT-ers veelal lineaire denkers zijn en het liefst risicomijdend handelen op basis van hun kennis, blijkt het binnen organisaties vaak lastig in plaats van te "verbeteren" te gaan "vernieuwen". Vaak is eerst een impuls van buitenaf nodig. Een impuls dat de IT-ers buiten hun comfortzone brengt. Deze kaderveruimende chaos leidt vaak tot verassend creatieve oplossingen. Net zoals Einstein het destijds bedoelde?! Aan de IT-er om in een voor hem/haar onveilige situatie te leren in zijn kracht te blijven en moeten verduren dat de uitkomst nog niet duidelijk is. In verbinding met collega's. Communicatie is daarbij het toverwoord.

Ellen Loopstra
Change-artist
ellen@alchemICT.nl

Anoniem 11 mei 2017 09:26

Zomaar wat hersenspinsels, Rik

Anoniem 11 mei 2017 09:24

Meer en beter is nuttig geweest, en zal op bepaalde gebieden ook zeker nuttig blijven. Het 'meer en beter' heeft er volgens mij toe geleid dat er meer competentiestrijd in interne processen is geslopen. En dat is iets anders dan samenwerken, wat een primaire vereiste is om te veranderen als organisatie.
Bij samenwerken heb je elkaar nodig, omdat je elkaar op een of andere manier versterkt. Een verandering intern 'verkopen' aan de organisatie of een informatieprofessional die een ICT afdeling moet overtuigen van het nut van iets anders is vaak het speelveld van waaruit vertrokken wordt, maar het samen creëren van die oplossing is waar het om zou moeten gaan.

Wat is de impact van 'Anders' op het gedateerde control-denken?

Zo ja, moet de manager van nu dan niet veel meer in het proces actief zijn om werkelijk verandering te kunnen managen?

Anoniem 10 mei 2017 18:57

Het verschil tussen beter en anders heeft vooral te maken met de fase waarin een cyclus zich bevindt. Beter is een normatieve uitspraak en is daarom verbonden met de planningsfase terwijl anders slaat op een keuze en dan zit je na de evaluatie.

Anoniem 10 mei 2017 18:57

Het verschil tussen beter en anders heeft vooral te maken met de fase waarin een cyclus zich bevindt. Beter is een normatieve uitspraak en is daarom verbonden met de planningsfase terwijl anders slaat op een keuze en dan zit je na de evaluatie.